Eczeem bij baby's uit zich onder de vorm van jeuk en roodheid. Hoe kunt u de symptomen herkennen en de huid van uw kind verzorgen?
Samenvatting
Eczeem bij kinderen, of atopische dermatitis, verloopt in fasen van afwisselend inflammatoire opflakkeringen en periodes van rust.
Bij opflakkeringen worden meestal de volgende symptomen waargenomen:
Wondjes van atopische dermatitis bij pasgeborenen bevinden zich meestal op:
Bij eczeem blijven de handpalmen, voetzolen, neus en billen meestal gespaard. De verspreiding van wonden kan variëren van baby tot baby en evolueren met de leeftijd, in de richting van de buigplooien (binnenplooien van de ellebogen en knieën).
De oorzaken van atopische dermatitis bij kinderen zijn complex en onderling met elkaar verbonden en omvatten genetische, huid-, immuun- en omgevingsfactoren.
Eczeem heeft een sterke genetische en erfelijke component. Uit studies is gebleken dat 50-70% van de mensen met atopisch eczeem een eerstegraads familielid (vader, moeder, broer of zus) heeft die er ook aan lijdt1. Er zijn verschillende genen bij betrokken, met name die genen die coderen voor filaggrine, een eiwit dat cruciaal is voor de instandhouding van de huidbarrière.
Als gevolg hiervan verliest de huid van baby's met neiging tot eczeem haar beschermende hydrolipidenlaag, wat leidt tot vochtverlies. De barrièrefunctie van de huid is ook verstoord, met name door afwijkingen aan het filaggrine. De huid van baby's is daarom droog en doorlaatbaar voor allergene stoffen, die de opperhuid binnendringen en een ontstekingsreactie uitlokken.
In baby's met atopische dermatitis, overreageert het immuunsysteem door abnormaal hoge niveaus van IgE-antilichamen af te scheiden.
Ze spelen een belangrijke rol bij het ontstaan en verergeren van atopische dermatitis bij baby's. Irriterende stoffen zoals zeep, wasmiddelen, parfum, wol en zelfs temperatuurschommelingen kunnen de symptomen verergeren. Bepaalde voedselallergenen kunnen ook eczeem bij baby's veroorzaken of verergeren. Luchtvervuiling en blootstelling aan tabaksrook zijn ook risicofactoren.
Seborroïsche dermatitis is een veel voorkomende inflammatoire huidaandoening die vaak voorkomt bij baby's. Dit zijn de zogenaamde ‘melkkorstjes’ bij baby's, die verschillen van eczeem. Het verschijnt meestal op talgrijke plekken (vooral de hoofdhuid en het gezicht) als zalmroze vlekken met dikke, vette, witte of gele schilfers.
Eczeem en seborroïsch eczeem kunnen samen voorkomen en hierdoor verwarring opwekken, maar seborroïsch eczeem kan worden onderscheiden door de afwezigheid van de nood om te krabben of slaapstoornissen.
Eczeem bij baby's en psoriasis zijn beide ontstekingsziekten en chronische huidaandoeningen, maar psoriasis wordt gekenmerkt door rode, harde huidvlekken met klevende zilverwitte schilfers.
Psoriasis komt, in tegenstelling tot eczeem, zelden voor bij baby's. Het tast eerst de huidplooien aan en verspreidt zich dan verder uit naar andere delen van de huid. Het staat ook bekend als ‘luierpsoriasis’. Het ziet er typisch uit als luieruitslag, maar het is wel duidelijk afgebakend. Andere veel voorkomende delen waar psoriasis voorkomt, zijn de ellebogen of knieën, en de duim bij baby's die op hun duim zuigen.
Bij baby's komt irriterende contactdermatitis voor op het gezicht (vooral rond de lippen), de handen en het luiergebied. Het wordt meestal veroorzaakt door het herhaaldelijk nat worden en drogen van de huid en herhaalde blootstelling aan irriterende stoffen (speeksel, urine, uitwerpselen, schoonmaakmiddelen, bepaalde voedingsmiddelen).
Schurft is een infectie die wordt veroorzaakt door een parasiet genaamd sarcoptes en die bij pasgeborenen meestal de handpalmen, voetzolen, het gezicht en de hoofdhuid aantast.
In tegenstelling tot eczeem is dit een besmettelijke huidaandoening met een grote kans dat andere gezinsleden er ook last van hebben. De wondjes voelen niet droog aan. De arts kan soms ook ontstoken pukkeltjes vaststellen.
Impetigo is een oppervlakkige bacteriële infectie van de huid die meestal optreedt bij een reeds bestaand huidletsel van kleien omvang (wond, irritatie, dermatitis, insectenbeet). Het wordt gekenmerkt door roodheid, zwelling en gevoeligheid in combinatie met honinggele korstjes.
Candidiasis is een schimmelinfectie die veroorzaakt wordt door de gist Candida Albicans. Het komt voornamelijk voor op de warme, vochtige plekken van het lichaam van de baby: luierstreek en huidplooien (liezen, zitvlak, nek, oksels). Hoewel het kan jeuken, is candidiasis niet zo heftig als eczeem.
De behandeling van atopische dermatitis bij pasgeborenen is symptomatisch. Deze behandeling zal de aandoening niet genezen, maar is erop gericht om de symptomen tijdens een herval te bestrijden en nieuwe fasen van herval te voorkomen.
De behandeling is volledig toegespitst op hydratatie. Het herstelt de huidbarrière en voorkomt uitdroging, vermindert jeuk, irritatie en de frequentie van opflakkeringen.
Bevochtig de huid van uw baby. Breng tweemaal per dag een verzachtend middel aan over het hele lichaam. Deze verzorging is nog belangrijker in de winter, omdat de huid van uw baby een groter risico loopt op uitdroging.
Dermocorticoïden helpen ontstekingen te verminderen tijdens opflakkeringen van atopisch eczeem. Ze worden één keer per dag aangebracht op de zones die wondjes vertonen.
Het effect van deze middelen varieert en wordt door de arts bepaald op basis van de intensiteit van de symptomen en de locatie van de wondjes. Het is belangrijk om de indicaties van uw arts strikt op te volgen.
Soms zijn andere geneesmiddelen nodig om eczeem bij kinderen te behandelen, meer bepaald antibiotica in het geval van bacteriële superinfectie, of een uitzonderlijke behandeling bij ernstigere vormen.
Er zijn een aantal fundamentele manieren om eczeemopflakkeringen bij uw baby te voorkomen.
Beperk huidirritatie tot een minimum door deze eenvoudige stappen te volgen:
1. Geschikte badproducten: kies zeepvrije vloeibare reinigingsmiddelen met een neutrale pH-waarde en een aangepast lipidengehalte. Vermijd het gebruik van alkalische zeep, aangezien deze schade kan berokkenen aan de gevoelige huid van baby's.
2. Gematigde watertemperatuur: Zorg ervoor dat het badwater niet te heet is - een lauwe temperatuur van 27-30°C is ideaal voor de babyhuid.
3. Beperkte badtijd: Beperk de badtijd tot ongeveer 5 minuten om uitdroging van de huid te voorkomen. Het gebruik van babyvriendelijke badoliën kan helpen om de huid gehydrateerd te houden.
4. In alle zachtheid reinigen: Reinig de huid van de baby voorzichtig om korstjes en bacteriën te verwijderen, vooral in het geval van een superinfectie.
5. Zachtjes droogdeppen en verzachtende producten aanbrengen na het baden: Dep de babyhuid na het baden voorzichtig droog met een zachte handdoek en breng dan een verzachtend middel aan terwijl de huid nog licht vochtig is.
6. Risicofactoren in de omgeving verminderen: zorg voor een huiselijke omgeving met voldoende vochtigheid en een gecontroleerde temperatuur (rond 18°C) om uitdroging van de huid tot een minimum te beperken. Bescherm uw baby tegen tabaksrook en bekende allergenen (huisstofmijt, stof, dierenharen) door ervoor te zorgen dat de omgeving goed geventileerd wordt.
7. Contactirritatie voorkomen: kies katoenen kleding, vermijd wol en synthetische materialen. Spoel kleding grondig uit en vermijd het gebruik van geparfumeerde wasverzachters.
Hier zijn enkele zachte en effectieve manieren om jeuk bij baby's te verlichten en te voorkomen:
Atopische dermatitis verdwijnt doorgaans naarmate men ouder wordt. Voor sommigen nemen de symptomen al voor de puberteit aanzienlijk af, terwijl anderen aanhoudende klachten kunnen ondervinden.
Références:
1. L’Assurance Maladie. Eczéma ou dermatite atopique : causes, symptômes et évolution. Ameli.fr. 2023 Sep. [Disponible sur :] https://www.ameli.fr/assure/sante/themes/eczema-atopique/reconnaitre-eczema-atopique
2. Nemeth V, Evans J. Eczema. National Library of Medicine. Août 2022. [Disponible sur :] https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538209/
3. Lyons JJ, Milner JD, Stone KD. Atopic dermatitis in children: clinical features, pathophysiology, and treatment. Immunol Allergy Clin North Am. 2015 Feb;35(1):161-83.
4. Barrett M, Luu M. Differential Diagnosis of Atopic Dermatitis. Immunol Allergy Clin North Am. 2017 Feb;37(1):11-34.
5. Siegfried EC, Hebert AA. Diagnosis of Atopic Dermatitis: Mimics, Overlaps, and Complications. J Clin Med. 2015 May 6;4(5):884-917.
6.L’Assurance Maladie. La consultation et le traitement en cas d'eczéma ou dermatite atopique. Ameli.fr. 2023 Sep. [Disponible sur :] https://www.ameli.fr/assure/sante/themes/eczema-atopique/consultation-traitement
7. Wollenberg A and al. European guideline (EuroGuiDerm) on atopic eczema - part II: non-systemic treatments and treatment recommendations for special AE patient populations. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2022 Nov;36(11):1904-1926.
8. L’Assurance Maladie. Dermatite atopique : que faire et quand consulter ? Ameli.fr. 2023 Sep. [Disponible sur :] https://www.ameli.fr/assure/sante/themes/eczema-atopique/que-faire-quand-consulter